Czechy. Senat przyjął uchwałę stwierdzającą, że Rosja dopuściła się terroryzmu państwowego

2021-04-21 22:29 aktualizacja: 2021-04-22, 07:59
Praga. Czechy. Fot. PAP/EPA/MARTIN DIVISEK
Praga. Czechy. Fot. PAP/EPA/MARTIN DIVISEK
Czeski Senat przyjął w środę uchwałę, w której uznał, że wybuch we Vrbieticach w 2014 roku był aktem terroryzmu państwowego wobec jednego państwa członkowskiego, a tym samym wobec całej Unii Europejskiej. Zaapelował do rządu, by zostawił w rosyjskiej placówce tylko ambasadora.

Senatorowie zareagowali na informacje o uzasadnionych podejrzeniach, że agenci rosyjskiego wywiadu stali za wybuchem w składzie amunicji w 2014 r., w którym zginęło dwóch obywateli Czech. W dyskusji zwracano także uwagę na fakt, że istnieje dysproporcja w liczebności personelu dyplomatycznego w placówkach w Moskwie i Pradze, a po wydaleniu z Rosji od dwóch dyplomatów więcej niż musiało wyjechać z Czech, placówka w stolicy Federacji Rosyjskiej liczy teraz wraz z ambasadorem pięciu dyplomatów i jej działalność została praktycznie sparaliżowana.

W uchwale znalazł się zapis wzywający do ograniczenia liczebności placówki FR do jednej osoby, którą zdaniem senatorów powinien być ambasador. Senatorowie chcą, aby rząd zainicjował wypowiedzenie traktatu o przyjaźni i współpracy z 1993 roku, który podpisywali prezydenci Vaclav Havel i Borys Jelcyn. Izba wyższa zaleciła również, by rząd przedstawił sprawę ataku w Vrbieticach na forum Rady Bezpieczeństwa ONZ, NATO i UE oraz prosił o wsparcie i pomoc dla Czech państwa członkowskie tych organizacji.

Po czterogodzinnej debacie senatorowie zwrócili się do rządu o upublicznienie tych informacji o zamachu w 2014 r., które nie podlegają reżimowi o tajemnicy państwowej, by zapobiec szerzeniu się dezinformacji. Senat zalecił również rządowi, podobnie jak we wtorek Izba Poselska, aby nie zajmował się rosyjskimi ofertami mogącymi mieć związek z przygotowywaną rozbudową siłowni jądrowej w Dukovanach lub w innych elementach struktury krytycznej państwa. Stwierdził też, że rząd powinien od Federacji Rosyjskiej domagać się zadośćuczynienia dla ofiar oraz rekompensaty finansowej za szkody materialne podczas wybuchu oraz za prace związane z oczyszczeniem terenu z niewybuchów, które trwały sześć lat.

Borrell: UE stanowczo potępia nielegalne działania na terytorium Republiki Czeskiej 

W wydanym oświadczeniu szef dyplomacji UE Josep Borrell napisał, że Unia Europejska niezwykle poważnie traktuje wnioski czeskich władz, wynikające z szeroko zakrojonych śledztw, o popełnieniu tych działań przez funkcjonariuszy rosyjskiego wywiadu wojskowego GRU.

"Unia Europejska jest głęboko zaniepokojona każdym rażącym naruszeniem prawa międzynarodowego i suwerenności Republiki Czeskiej, a także wszelkimi tego rodzaju działaniami wymierzonymi w jakiekolwiek inne państwo członkowskie UE. Rosja musi zaprzestać działań, które zagrażają bezpieczeństwu i stabilności w Europie oraz są sprzeczne z międzynarodowymi zobowiązaniami Rosji" - poinformował.

"Unia Europejska wyraża pełną solidarność z Republiką Czeską, wspiera dotychczasowe działania jej władz i jest gotowa wspierać jej dalsze wysiłki zmierzające do pociągnięcia winnych przed wymiar sprawiedliwości. UE potępia nieproporcjonalną reakcję i późniejsze groźby Federacji Rosyjskiej wobec Czech. Działania rosyjskich służb wywiadowczych wymierzone w interesy i bezpieczeństwo UE i jej państw członkowskich będą nadal spotykały się z najbardziej zdecydowaną reakcją, w tym, w stosownych przypadkach, na poziomie Unii Europejskiej" - dodał. (PAP)

Autorzy: Piotr Górecki, Łukasz Osiński 

mmi/