Deklaracja prezydentów B-9 w Bukareszcie: NATO podstawą stabilności euroatlantyckiej

2021-05-10 21:04 aktualizacja: 2021-05-10, 21:58
Prezydent RP Andrzej Duda (L) oraz prezydent Rumunii Klaus Iohannis (P). Fot. PAP/Jakub Borowski
Prezydent RP Andrzej Duda (L) oraz prezydent Rumunii Klaus Iohannis (P). Fot. PAP/Jakub Borowski
W kontekście obecnych wyzwań i zagrożeń NATO pozostaje podstawą stabilności i bezpieczeństwa w regionie euroatlantyckim – zadeklarowali prezydenci 9 państw wschodniej flanki Sojuszu (B-9), w tym Polski, podczas poniedziałkowego szczytu hybrydowego w Bukareszcie.

"Znaczenie USA dla bezpieczeństwa Europy jest nieodzowne” – wskazali prezydenci, podkreślając determinację do utrzymania silnych i trwałych więzi transatlantyckich, opartych o sojuszniczą jedność i solidarność, wyrażoną w artykule 5. Traktatu o NATO.

„Jako członkowie NATO i UE popieramy strategiczne partnerstwo i głębszą koordynację pomiędzy NATO i UE” – głosi jeden z punktów deklaracji z Bukaresztu.

Największe zagrożenia jakie dotyczą NATO

W szczycie B-9 uczestniczyli liderzy Polski i Rumunii, Andrzej Duda i Klaus Iohannis (z Bukaresztu) oraz przywódcy Czech, Estonii, Węgier, Bułgarii, Litwy, Łotwy i Słowacji (online). Wirtualnie w spotkaniu wzięli udział także prezydent USA Joe Biden i sekretarz generalny NATO Jens Stoltenberg.

Wśród zagrożeń i wyzwań, które stoją dzisiaj przed Sojuszem, na pierwszym miejscu wymieniono „agresywne działania i zwiększanie potencjału militarnego w bezpośrednim sąsiedztwie NATO, w tym niedawną eskalację na Morzu Czarnym, przy granicy z Ukrainą i nielegalnie anektowanym Krymem, a także agresywne działania hybrydowe”.

„(Wszystkie te działania – PAP) pozostają zagrożeniem dla bezpieczeństwa euroatlantyckiego i kwestionują zasady porządku międzynarodowego” – wskazano.

Potępienie dla działań Rosji

Prezydenci „potępili dokonane przez Rosję akty sabotażu na terytorium Sojuszu” – eksplozje w składach amunicji w czeskich Vrbieticach w 2014 r., które stanowiły „poważne złamanie prawa międzynarodowego”.

Wyrazili również zaniepokojenie w związku z doniesieniami o podobnych wydarzeniach na terytorium Bułgarii, które obecnie są badane przez Sofię.

„W pełni solidaryzujemy się z Republiką Czeską i Republiką Bułgarii” – zadeklarowano.

Jako zagrożenia, które dotyczą wszystkich, wymieniono terroryzm. Wojna hybrydowa, dezinformacja i kłamstwa, wskazano, „mają na celu zasianie nieufności w naszych społeczeństwach, by ostatecznie podważyć najważniejsze fundamenty naszych demokracji i osłabić jedność”.

Liderzy B-9 nawiązali do działań podjętych przez Sojusz po 2014 r. i postanowień szczytów w 2016 r. w Warszawie i w 2018 r. w Brukseli, które były odpowiedzią na „nową geopolityczną rzeczywistość” i wzmocniły Sojusz na jego wschodniej flance.

Jednocześnie podkreślono, że budując swoje zdolności odstraszania i obrony, NATO pozostaje otwarte na dialog i „konstruktywne relacje z Rosją, kiedy działania Rosji to umożliwiają”.

Liderzy Dziewiątki Bukareszteńskiej podkreślili też wagę rozwoju Sojuszu i dostosowywania się do nowych wyzwań, w tym przez rozpoczęcie prac nad aktualizacją Koncepcji Strategicznej NATO i modernizację struktur sił NATO.

Wspólne stanowisko odnośnie Chin

W dokumencie wskazano również, że rosnąca globalna siła China „ma implikacje dla bezpieczeństwa euroatlantyckiego i trzeba odpowiedzieć na nie wspólnie, jako Sojusz”.

Podkreślono również poparcie dla polityki „otwartych drzwi” w Sojuszu w oparciu o art. 10 Traktatu Waszyngtońskiego i decyzje szczytu w Bukareszcie w 2008 r. Liderzy B-9 oświadczyli, że podtrzymują zobowiązanie do działań na rzecz bezpieczeństwa i stabilności na Bałkanach Zachodnich, a także wyrazili poparcie dla niepodległości, suwerenności i integralności terytorialnej Gruzji, Ukrainy i Mołdawii w ich uznanych międzynarodowo granicach.

Autorzy deklaracji potwierdzili gotowość do realizacji zobowiązań podjętych w zakresie finansowania wydatków obronnych zgodnie z porozumieniami w NATO. Przewidują one przeznaczanie na obronność 2 proc. PKB, a z tego 20 proc. – na modernizację.

Justyna Prus (PAP)

kgr/