KE zatwierdziła Krajowy Plan Strategiczny dla WPR na lata 2023-2027. To ponad 25 mld euro

2022-08-31 13:17 aktualizacja: 2022-08-31, 19:46
Fot. PAP/Paweł Supernak
Fot. PAP/Paweł Supernak
KE zatwierdziła przygotowany przez Polskę Krajowy Plan Strategiczny dla Wspólnej Polityki Rolnej na lata 2023-2027 - poinformował w środę wicepremier, szef resortu rolnictwa Henryk Kowalczyk. To ponad 25 mld euro, w tym 17 mld euro na płatności bezpośrednie - dodał.

Komisja Europejska zatwierdziła w środę pierwszy pakiet planów strategicznych Wspólnej Polityki Rolnej dla: Danii, Finlandii, Francji, Irlandii, Polski, Portugalii i Hiszpanii - poinformowała w komunikacie KE.

"Mamy to‼ Komisja Europejska zatwierdziła przygotowany przez Polskę Krajowy Plan Strategiczny dla WPR na lata 2023-2027" - napisał w środowym wpisie na Twitterze minister Kowalczyk.

Jak poinformował wicepremier, to "ponad 25 mld euro, w tym 17 mld euro na płatności bezpośrednie". Wicepremier Kowalczyk podziękował "wszystkim zaangażowanym w pracę nad Planem i konsultacje". "Dziękuję @jwojc" - napisał.

Komisarz Wojciechowski: jesteśmy bliżej wdrożenia WPR na najbliższe pięć lat

Unijny komisarz ds. rolnictwa Janusz Wojciechowski podkreślił na konferencji, że "jesteśmy o krok bliżej wdrożenia nowej WPR na najbliższe pięć lat.". "Krok ten czynimy w kluczowym momencie, kiedy wyraźnie widać, jak ważne jest solidne wsparcie dla naszego sektora rolnego" - wskazał. 

Zaznaczył, że rolnicy stoją w obliczu wyzwań, takich jak gwałtowny wzrost kosztów produkcji spowodowany rosyjską napaścią na Ukrainę oraz niedawna letnia susza. "Rolnictwo jest działalnością długoterminową i europejscy rolnicy muszą mieć jasne ramy prawne i finansowe na przyszłość" - zaznaczył. Według niego nowa WPR pomoże wspierać stabilne źródła utrzymania w rolnictwie i długoterminowe bezpieczeństwo żywnościowe "poprzez wspieranie inteligentnego, konkurencyjnego, odpornego i zróżnicowanego sektora rolnego".

Wojciechowski wyraził uznanie "dla ciężkiej pracy państw członkowskich w celu sfinalizowania swoich planów i wsparcia sektora rolnego". "Komisja będzie nadal określać wytyczne, jak najlepiej wykorzystać to, co WPR oferuje naszym rolnikom, społecznościom wiejskim i obywatelom jako całości" - zapewnił.

Krajowy Plan Strategiczny dla WPR

Pod koniec stycznia tego roku unijny komisarz ds. rolnictwa Janusz Wojciechowski informował, że polski plan strategiczny mógłby być w czerwcu zatwierdzony przez Komisję Europejską. Krajowy Plan Strategiczny dla WPR jest dokumentem, który przygotowuje i konsultuje z Komisją każde państwo członkowskie. Polski projekt planu został przygotowany przez ministerstwo rolnictwa, zatwierdzony przez Radę Ministrów i wysłany w grudniu ubiegłego roku do Brukseli w celu konsultacji.

Dokument ten jest podstawą ubiegania się przez Polskę o środki finansowe z Europejskiego Funduszu Rolniczego Gwarancji (EFRG) oraz z Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich (EFRROW). Wsparcie będzie skierowane głównie do rolników, ale także do przedsiębiorców i jednostek samorządu terytorialnego. Budżet Planu Strategicznego wynosi ponad 25 mld euro, z czego na płatności bezpośrednie przeznaczonych zostanie ponad 17 mld euro.

Plan ma wspierać zrównoważony rozwój polskich gospodarstw, sektora przetwórstwa oraz poprawę warunków życia i pracy w małych miejscowościach wiejskich. Wspierane będą zrównoważone metody gospodarowania, przyjazne klimatowi i środowisku. Chodzi o ochronę wody, gleby i powietrza oraz dbanie o bioróżnorodność. Plan ma sprzyjać też produkcji i wykorzystaniu energii odnawialnej. Wzmacniana będzie różnorodność gospodarcza, w tym biogospodarka.

10 kluczowych celów WPR

KE zwróciła uwagę, że nowa WPR zakłada bardziej wydajny i skuteczny sposób działania. "Państwa UE będą wdrażać krajowe plany strategiczne WPR, łącząc finansowanie z tytułu wsparcia dochodu, rozwoju obszarów wiejskich i środków rynkowych" - wskazano. Zaznaczono, że opracowując swoje plany strategiczne WPR, każde państwo członkowskie dokonało wyboru spośród szerokiego zakresu interwencji na szczeblu UE, dostosowując je i ukierunkowując w taki sposób, aby odpowiadały one szczególnym potrzebom i warunkom lokalnym.

Przypomniano, że KE ocenia, czy każdy plan przyczynia się do realizacji 10 kluczowych celów WPR, które dotyczą wspólnych wyzwań środowiskowych, społecznych i gospodarczych. "W ten sposób plany te będą zgodne z prawodawstwem UE i powinny przyczyniać się do realizacji celów UE w zakresie klimatu i środowiska, w tym w zakresie dobrostanu zwierząt, określonych w opracowanej przez Komisję strategii 'od pola do stołu' i strategii na rzecz bioróżnorodności" - stwierdzono.

Jak dodano, w latach 2023–2027 WPR skorzysta z finansowania w wysokości 270 mld euro. "Siedem zatwierdzonych dziś planów odpowiada budżetowi w wysokości ponad 120 mld euro, z czego ponad 34 mld euro przeznaczone jest tylko na cele środowiskowe i klimatyczne oraz ekoschematy" - wyjaśniono. Zwrócono uwagę, że ta kwota może być wykorzystana na przykład na promowanie korzystnych praktyk dla gleby oraz poprawę gospodarki wodnej i jakości użytków zielonych.

"W ramach WPR można również promować zalesianie, zapobieganie pożarom, odtwarzanie lasów i ich przystosowanie do zmiany klimatu" - zaznaczono. Rolnicy uczestniczący w ekoschematach mogą być wynagradzani m.in. za niestosowanie lub zmniejszenie stosowania pestycydów oraz za ograniczanie erozji gleby.

Według KE od 86 do 97 proc. krajowej wykorzystywanej powierzchni użytków rolnych będzie uprawianych z zastosowaniem norm dobrej kultury rolnej zgodnej z ochroną środowiska. "Znaczne środki finansowe zostaną również przeznaczone na wsparcie rozwoju produkcji ekologicznej, przy czym większość państw będzie dążyć do podwojenia, a nawet potrojenia powierzchni ekologicznych użytków rolnych" - stwierdzono. 

Obszary o ograniczeniach naturalnych, takie jak obszary górskie lub przybrzeżne, będą nadal korzystać ze specjalnych środków finansowych na utrzymanie działalności rolniczej - dodano.

Poinformowano, że w związku z rosyjską agresją na Ukrainę i obecnym gwałtownym wzrostem cen towarów KE zwróciła się do państw członkowskich o wykorzystanie wszystkich możliwości przewidzianych w ich planach strategicznych WPR, aby wzmocnić odporność sektora rolnego w celu promowania bezpieczeństwa żywnościowego. "Obejmuje to zmniejszenie zależności od nawozów sztucznych i zwiększenie produkcji energii ze źródeł odnawialnych bez uszczerbku dla produkcji żywności, a także promowanie zrównoważonych metod produkcji" - wyjaśniono.

Fundusze na rozwój obszarów wiejskich

W ocenie KE jednym z głównych wyzwań stojących przed europejskim rolnictwem w nadchodzących latach jest wymiana pokoleń. "Znaczenie ma utrzymanie konkurencyjności sektora rolnego i zwiększenie atrakcyjności obszarów wiejskich" - podkreślono. Jak dodano, w każdym zatwierdzonym planie wyróżnia się wsparcie specjalne dla młodych rolników opiewające na ponad 3 mld euro, które ma dotrzeć bezpośrednio do młodych rolników w siedmiu krajach.

"Dzięki funduszom na rozwój obszarów wiejskich wspierane będą tysiące miejsc pracy i lokalne przedsiębiorstwa na obszarach wiejskich, poprawi się też dostęp do usług i infrastruktury, takiej jak sieci szerokopasmowe" - oceniono. 

Zgodnie z długoterminową wizją dla obszarów wiejskich UE potrzeby mieszkańców obszarów wiejskich mają być też zaspokajane za pomocą innych unijnych instrumentów, takich jak Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności lub europejskie fundusze strukturalne i inwestycyjne. (PAP)

Autorka: Magdalena Jarco

mmi/