Jest przełom w negocjacjach dotyczących finansowania przemysłu zbrojeniowego
Duńska prezydencja w imieniu stolic UE i negocjatorzy z Parlamentu Europejskiego porozumieli się w czwartek w sprawie rozporządzenia dotyczącego finansowania projektów przemysłu zbrojeniowego. Nie przeszła niekorzystna dla Polski propozycja PE, by zmniejszyć udział komponentów z krajów trzecich.
Na Europejski Program Przemysłu Obronnego (EDIP) w samym rozporządzeniu zapisano stosunkowo niewielką kwotę, bo 1,5 mld euro na lata 2025-2027. Ma on jednak stać się modelem przyszłych programów unijnego wsparcia dla sektora obronnego w następnej perspektywie finansowej i programy te będą opiewały już na znacznie większe kwoty. EDIP skierowany będzie do krajów członkowskich UE, krajów stowarzyszonych oraz Ukrainy.
Rozporządzenie ostatecznie w głosowaniu zaakceptują kraje członkowskie w Radzie UE oraz Parlament Europejski.
Jak poinformowało źródło UE po zakończeniu rozmów w czwartek, uzgodniono, że koszt podzespołów pochodzących spoza UE i krajów stowarzyszonych EOG nie powinien przekraczać 35 proc. szacowanego kosztu podzespołów produktu końcowego. Ma to zapewnić wsparcie dla wzmocnionego europejskiego przemysłu obronnego.
Nie przeszła zatem propozycja PE, by dofinansowane ze środków unijnych mogły być tylko te produkty, które zawierają 70 proc. komponentów wytworzonych w UE. Było to rozwiązanie niekorzystne dla Polski, bo przy poziomie 70 proc. nie można by było wykorzystywać wsparcia np. do sfinansowania budowy polskich armatohaubic Krab, ponieważ zawierają one ponad 30 proc. komponentów kupionych za granicą.
– Unijny program EDIP, z budżetem 1,5 mld euro, zatwierdzony! Z kryteriami korzystnymi dla Polski, dla polskich firm zbrojeniowych, o jakie walczyliśmy w Parlamencie Europejskim – skomentowała na platformie X europosłanka KO Kamila Gasiuk-Pihowicz.
Ponadto rozporządzenie ustanawia zasady dotyczące m.in. wspólnych zakupów obronnych, wzmacniania bazy przemysłowej, stworzenia systemu bezpieczeństwa dostaw w UE czy powołania nowych struktur współpracy w sferze produkcji obronnej, które mogłyby korzystać z innowacyjnych instrumentów finansowych.
Z Brukseli Magdalena Cedro (PAP)
mce/ mal/ mhr/ ał/
