EFNI Wiosna. Polska powinna być dużo lepiej znana i rozumiana za granicą
„Polska jest w dobrej kondycji, nie doskonałej, ale lepszej niż Wielka Brytania. Warto więcej myśleć o przyjaciołach, a nie wrogach. Polska jako kraj sukcesu powinna być jednak dużo lepiej znana i rozumiana za granicą” – powiedział historyk prof. Norman Davies, w wykładzie otwierającym EFNI Wiosna 2026.
Uczestników Europejskiego Forum Nowych Idei, które odbywa się w Warszawie, powitali dr Henryka Bochniarz, przewodnicząca Rady Programowej EFNI i Marek Górski, prezydent Konfederacji Lewiatan. Tegoroczne wydarzenie pod hasłem „Wyzwolić potencjał, zbudować jutro” jest poświęcone promocji Polski oraz budowaniu jej wizerunku na arenie międzynarodowej.
Henryka Bochniarz przekonywała, że Polska może pochwalić się bardzo dobrymi wynikami gospodarczymi na tle Europy, jednak równolegle toczy się dyskusja, jak utrzymać i przyspieszyć tempo wzrostu. Obecny „złoty okres” nie jest dany raz na zawsze. W przyszłości jego dynamika może osłabnąć. Kluczowe znaczenie będzie miało postawienie na kapitał ludzki – osoby kreatywne, zdolne do tworzenia innowacyjnych idei i rozwiązań. Bez tego Polska ryzykuje utratę konkurencyjności.
Prezydent Lewiatana Marek Górski podkreślił, że żyjemy w czasach szczególnych - z jednej strony to 35 lat dynamicznego rozwoju Polski, z drugiej okres narastających napięć globalnych. Dotychczasowy model wzrostu, oparty na taniej sile roboczej, imporcie technologii oraz napływie inwestycji zagranicznych, stopniowo się wyczerpuje. Coraz pilniejsze staje się więc poszukiwanie nowych motorów rozwoju. Polska dysponuje znaczącym potencjałem kreatywnym, który wymaga lepszego wykorzystania i promocji.
Prof. Norman Davies w wykładzie inauguracyjnym zwrócił uwagę, że nie istnieje jedna, uzgodniona definicja dyscypliny zajmującej się Polską. W jego ocenie badania te są często ograniczane do filologii i polonistyki, co - jak podkreślił - stanowi poważny błąd. W tym kontekście zaproponował używanie terminu „polonoznawstwo”.
Podczas kilkunastu paneli eksperci, przedstawiciele administracji, biznesu, nauki i kultury zastanawiali się, jak wykorzystać nowe szanse, m.in. cyfryzację, zieloną transformację i inwestycje w bezpieczeństwo, by nie tylko utrzymać wzrost, ale uczynić go bardziej zrównoważonym i innowacyjnym.
Podczas pierwszego panelu „Między euforią wzrostu, a ciężarem transformacji”, Małgorzata Bonikowska, prezeska Centrum Stosunków Międzynarodowych podkreślała, że obecny moment można opisać jako przełom - coś się kończy, a jednocześnie wyłania się nowy porządek. W tej zmianie kryje się szansa dla Polski. W skali globalnej obserwujemy dziś odejście od dotychczasowych reguł gry, które przez lata sprzyjały rozwojowi kraju. Po 1989 roku Polska stopniowo budowała swoją pozycję, jednak dopiero w okresie ostatnich zawirowań zaczęła być wyraźnie dostrzegana na arenie międzynarodowej.
"Nie należy zakładać, że po utracie władzy na Węgrzech przez Orbana, w Unii Europejskiej dojdzie do trwałego odwrotu sił populistycznych - bardziej prawdopodobne jest jedynie wyhamowanie ich dynamiki. Jednocześnie można spodziewać się zmian w podejściu do Rosji. Wciąż jednak nie jest jasne, w jakim kierunku ewoluować będzie polityka wobec Ukrainy" - stwierdził Krzysztof Hetman, poseł Parlamentu Europejskiego.
Uczestnicy panelu „Ambicje kontra rzeczywistość. Czy Polska potrafi budować realną pozycję w Europie?” rozmawiali o tym, że w tak burzliwych czasach pytanie o miejsce Polski na kontynencie nigdy nie było bardziej palące. Mamy potencjał, unikalne położenie i cenne doświadczenie. Pytanie brzmi: czy potrafimy to wreszcie zamienić na twardy, polityczny wpływ? Zamiast jedynie gasić pożary i reagować na kolejne kryzysy, musimy zacząć budować trwałą pozycję w europejskich strukturach.
„Czy ktoś podziękował obywatelom za ten cud, którego doświadczyliśmy w naszym kraju? - pytała prof. Małgorzata Molęda-Zdziech z Katedry Studiów Politycznych SGH, reprezentująca również KE Team Europe Direct Polska. Jej zdaniem największy wysiłek w budowanie sukcesu polski w UE wnieśli obywatele - Polki i Polacy i to im należy przede wszystkim dziękować. - To nasi obywatele wnieśli do Unii ideę solidarności, co znakomicie pokazali podczas wybuchu wojny na Ukrainie, kiedy przyjęli pod swoje dachy uchodźców z sąsiedniego kraju - dodała. Zdaniem profesor Molędy-Zdziech przez ostatnie lata zabrakło w naszym kraju socjalizacji europejskiej, która uświadomiłaby Polkom i Polakom ich rolę w Unii Europejskiej".
"Dzięki determinacji Polaków i możliwościom, jakie daje obecność w Unii Europejskiej, nasza gospodarka przeszła bezprecedensową transformację. Aby ten sukces był trwały, musimy postawić na konkurencyjność: niskie ceny energii i inwestycje w nowoczesne technologie. Kluczowe są też sprawiedliwe regulacje klimatyczne, które realnie wyrównują szanse firm, patrząc na gospodarkę szerzej niż tylko przez pryzmat kosztów emisji CO2" - mówił Witold Literacki, wiceprezes zarządu ds. korporacyjnych, ORLEN S.A.
EFNI Wiosna odbywa się 13 i 14 kwietnia w Warszawie. Organizowane jest przez Konfederację Lewiatan pod Patronatem Honorowym Prezydenta miasta stołecznego Warszawy.
Partnerem strategicznym jest Orlen, a partnerami głównymi: Orange i Totalizator Sportowy. Partnerzy wspierający: BGK, Ikea, Okręgowa Izba Radców Prawnych w Warszawie, PAIH, PFR, PKO BP, PZU i Vialto. Strategicznym partnerem merytorycznym jest SGH. Partnerzy merytoryczni: Centrum Stosunków Międzynarodowych, GRAPE, Kultura Liberalna, Thinktank, Wydawnictwo Czarne. Partner instytucjonalny: Państwowa Galeria Sztuki Zachęta.
Partnerzy medialni: Bankier. Business Insider Polska, Defence24, Dziennik Gazeta Prawna, eNewsroom, Forbes, Gazeta.pl. Gazeta Wyborcza, Money.pl, My Company Polska, Newseria, Nasze Miasto, Onet.pl, Polska Agencja Prasowa, Puls Biznesu, Radio Zet, Rzeczpospolita, RP.pl, Super Biznes, TOK FM, TVN 24 BiŚ, TVP Info, WP.pl, XYZ. Producentem wykonawczym jest Platige Image.
