Buzek na EKG: to koniec niezwykłej dywidendy pokoju. Musimy nauczyć się żyć w innym świecie
18. Europejski Kongres Gospodarczy rozpoczął się rano w Katowicach. Inicjator i organizator wydarzenia, prezes Grupy PTWP Wojciech Kuśpik, zapowiada niezależną, otwartą debatę o Europie, gospodarce, mądrym rozwoju.
Nawiązując do hasła tegorocznej edycji „The power of dialogue. Siła dialogu” Kuśpik ocenił, że potrzeba dialogu wynika ze współczesnych czasów nieustannych zmian, narastającego ryzyka.
- Agresywna polityka Rosji, trwająca wciąż wojna w Ukrainie, kolejna na Bliskim Wschodzie. W świecie konfliktów i przemocy to właśnie rzeczowa debata, wymiana myśli pozwala zrozumieć, wskazuje racjonalne rozwiązania i daje prawdziwą siłę - stwierdził szef Polskiego Towarzystwa Wspierania Przedsiębiorczości.
Przypomniał, że aktualny kierunek debaty publicznej wyznacza kwestia bezpieczeństwa, którego warunkiem jest silna, suwerenna, konkurencyjna europejska gospodarka. O potrzebie bezpieczeństwa przypomina rozwój technologii, w fazę zmian wszedł globalny układ sił.
- W pojedynkę nie umiemy dojrzeć przyszłego porządku, wspólnie jednak możemy mierzyć się z tymi wyzwaniami. Jakość kongresowego dialogu zapewnia co roku wielotysięczne grono ludzi mądrych, energicznych, wpływowych. Dziękuję państwu, że jesteście z nami. Zadbamy o to, by państwa głos był słyszalny, by Katowice kolejny raz stały się stolicą europejskiej gospodarki - zadeklarował Wojciech Kuśpik.
- W pewnym sensie nasz świat się skończył. Brzmi to groźnie, ale musimy z tego wyciągnąć wnioski. Musimy się nauczyć żyć w świecie zupełnie innym. Koniec niezwykłej dywidendy pokoju - takimi słowami były premier RP @JerzyBuzek otworzył XVIII Europejski Kongres Gospodarczy w…
— WNP.PL (@wnppl) April 22, 2026
Przewodniczący rady programowej kongresu Jerzy Buzek przypomniał, że w katowickim Spodku w 1980 r., w którym rozpoczyna się 18. EKG odbyło się spotkanie Lecha Wałęsy ze Śląskiem w 1980 r. Podkreślił, że wydarzenia w Polsce od tego czasu są powodem do dumy, ale zastrzegł, że w pewnym sensie ten świat się skończył.
- To może brzmi bardzo groźnie, ale musimy z tego wyciągnąć wnioski. (…) Musimy się nauczyć żyć w świecie zupełnie innym: to koniec niezwykłej dywidendy pokoju. (...) Musimy z tego wyciągnąć wnioski. Epoka porządku opartego na regułach została zastąpiona epoką zarządzanego chaosu. Świat zmienia się niemal codziennie - diagnozował były przewodniczący Parlamentu Europejskiej.
Nawiązując do słów byłego przewodniczącego Komisji Europejskiej Jean-Claude'a Junckera, że wszystkie kraje Unii Europejskiej są małe, choć nie wszystkie już o tym wiedzą, Buzek zaakcentował, że tylko i wyłącznie udział w Unii staje się ich siłą i daje im możliwości sprawcze.
Szef rady programowej EKG zaznaczył, że to z Europejskiego Kongresu Gospodarczego wychodziły nowe propozycje, przekładające się na decyzje Brukseli: bezpieczeństwo energetyczne i Fundusz Sprawiedliwej Transformacji, Partnerstwo Wschodnie i pomoc Ukrainie - były hasłami kongresów gospodarczych w Katowicach.
Polska łączy silną pozycję w Unii Europejskiej - ze względu na wykorzystanie funduszy, praworządność i umiejętność budowania szerokiej koalicji - z aktywnym przewodnictwem w konkretnych obszarach. W bezpieczeństwie i w energetyce jesteśmy siłą wiodącą. Bezpieczny Bałtyk to także polski pomysł, dzisiaj stopniowo realizowany.
- Oznacza to budowanie tego, w co deklaratywnie wierzymy, zamiast czekać na przywrócenie starego porządku, który raczej nie wróci. Tworzenie instytucji, porozumień, które działają zgodnie z deklaracjami, powinno być podstawą budowania siły każdego członka Unii Europejskiej, w porozumieniu i wspólnocie - zaakcentował.
Sfery kształtujące myślenie o Europie i świecie
Wskazał na cztery sfery kształtujące obecne myślenie o Europie i świecie: wojna w Ukrainie obudziła Europę z letargu; sytuacja polityczna w Stanach Zjednoczonych przypomniała, że 100 lat temu to Europa była potęgą światową; wojna w Iranie uczy nas, że każde zakłócenie porządku międzynarodowego odbija się na Europie, a „powrót Węgier pokazuje, że damy sobie radę, ale musimy budować od nowa”.
Pierwsza rozmowa #EEC2026: Europa w świecie napięć: bezpieczeństwo i geopolityka @EECKatowice
Fot. M. Malina pic.twitter.com/NWo8EAqnLH— Miasto Katowice (@miasto_katowice) April 22, 2026
- Musimy stanąć na własnych nogach. Musimy działać tak, żeby nie rozstając się z Ameryką, bo byłoby to zbyt ryzykowne, (...) wybić się na samodzielność. Dlatego odporność to najważniejsze hasło na następne lata. Siła dialogu i multilateralnych porozumień da nam możliwość działania w tym zakresie. Musimy zacząć od naszego kongresu, jak wiele razy zaczynaliśmy - skonkludował Buzek.
Uczestników 18. EKG witali prezydent Katowic Marcin Krupa, marszałek woj. śląskiego Wojciech Saługa, wojewoda śląski Marek Wójcik i przewodniczący zarządu Górnośląsko-Zagłębiowskiej Metropolii Leszek Pietraszek.
Marszałek Saługa nawiązał do słów Buzka o końcu dotychczasowego świata: wiary w bezpieczeństwo, globalizację i stałość łańcuchów dostaw. Podkreślił, że ta zmiana trwa, a o sile państw decydują przede wszystkim ich własne zasoby: fundamentem bezpieczeństwa stają się energetyka, produkcja, przemysł i własne technologie.
- Widzimy, że suwerenności nie wykuwa się na wiecach politycznych, na prostych hasłach, na wpisach na twitterze, ale ta suwerenność wykuwa się w sile gospodarki. A jeżeli w sile gospodarki, to być może suwerenność Polski wykuwa się tu na Śląsku. Bo mamy tu realne zdolności - zapewnił Saługa.
- Dzisiaj o sile państw decydują ich własne zasoby. Fundamentem bezpieczeństwa staje się energetyka, przemysł i własne technologie. […] Suwerenności wykuwa się w sile gospodarki. […] I to właśnie dzieje się tu na Śląsku - mówił Wojciech Saługa, marszałek województwa śląskiego pic.twitter.com/IHPngJBvvD
— Miasto Katowice (@miasto_katowice) April 22, 2026
Wymienił wznowienie produkcji w Hucie Częstochowa, która staje się zakładem przemysłu zbrojeniowego, rozwój centrów logistycznych, w tym w Sławkowie czy inwestycje w należące do samorządów lotnisko Katowice i w katowicki węzeł kolejowy. Podkreślił, że Bumar uruchamia produkcję czołgów, a Rosomak rozwija produkcję pojazdów opancerzonych; Jelcz inwestuje w dawne Rafako, a Nitro-Erg w Krupskim Młynie stawia fabrykę materiałów wybuchowych.
- To realne pieniądze, decyzje i rozwiązania. Zbudowaliśmy niezwykłą siłę polskiej gospodarki, wysiłkiem obywateli, ludzi, którzy ciężko pracowali na ten sukces. Musimy ten świat obronić, zachować. Musimy jednak porzucić stare idee - to, co nas budowało przez lata. Bądźmy tu, podczas tych trzech dni, odważni, nietuzinkowi, uważni. Patrzmy na nowe rozwiązania, które budują dzisiejszy świat - zaapelował Wojciech Saługa.
Pozycja Europy we współczesnym świecie
Sesja inauguracyjna 18. EKG dotyczy pozycji Europy we współczesnym świecie i wyzwań dla niej. Jedną z jej części będzie rozmowa z ministrem finansów Andrzejem Domański. W jej trakcie wypowiadać mają się m.in. menedżerowie, wśród nich szef Orlenu Ireneusz Fąfara czy prezes Airbusa na region Europy Johan Pelissier.
Cały program EKG 2026 obejmuje ponad 200 sesji ujętych w 19 ścieżek tematycznych w sześciu nurtach. Nurty te to: transformacja energetyczna i klimatyczna, odporność i bezpieczeństwo, konkurencyjność i suwerenność, cyfryzacja oraz trendy technologiczne, geopolityczna podmiotowość UE, a także rola i kompetencje człowieka wraz z jakością życia.
Według Grupy PTWP na 18. EKG wystąpi 1,3 tys. panelistów, których słuchać będzie kilkanaście tysięcy uczestników. Jak co roku wydarzenia Kongresu koncentrują się w katowickim Międzynarodowym Centrum Kongresowym. Część z nich odbywa się też w połączonym z MCK Spodku (inauguracje EKG, niektóre sesje, wieczorne koncerty gale).
W gronie głównych patronów medialnych 18. EKG jest Polska Agencja Prasowa. (PAP)
mtb/ jls/ jms/ mmu/ know/