Eksperci: lasy wciąż są osuszane przez niezasypane rowy melioracyjne
Mimo coraz częściej występującej suszy, lasy są wciąż osuszane przez utworzone lata temu rowy melioracyjne - mówią PAP eksperci. Według Piotra Bednarka z Fundacji Wolne Rzeki na terenie Puszczy Solskiej jest kilkanaście tysięcy kilometrów sztucznych wykopów, które odwadniają jej tereny.
Od wtorku służby gaszą pożar w Puszczy Solskiej na Lubelszczyźnie. Znikome w ostatnich miesiącach opady, niska wilgotność powietrza i wysuszona ściółka leśna zwiększyły ryzyko pożarów w lasach. W Puszczy Solskiej silny wiatr przyśpieszył rozprzestrzenianie się ognia.
Według rozmówców PAP rowy melioracyjne przyczyniają się do wysychania lasów, a w lasach z przesuszoną glebą łatwiej jest o pożar.
Dr inż. Marta Wiśniewska z Fundacji Greenmind i Polskiej Zielonej Sieci powiedziała PAP, że większość rowów melioracyjnych wykopano w ubiegłym wieku, gdy osuszano tereny dla gospodarki leśnej, rolnej, żeby zmaksymalizować produkcję. - Rowy melioracyjne drenują nasz kraj z wody. W lasach osuszanie ułatwia dostęp do drewna i jego transport z lasu - zaznaczyła.
Piotr Bednarek z Fundacji Wolne Rzeki powiedział PAP, że w Polsce jest około 400 tys. kilometrów rowów melioracyjnych, czyli parokrotnie więcej niż długość rzek, a na terenie Lasów Państwowych jest ich szacunkowo około 80-100 tys. kilometrów. Podkreślił, że nie ma dokładnych danych, bo Lasy Państwowe nie „zmapowały” rowów.
Zaznaczył, że na terenie Puszczy Solskiej jest prawdopodobnie kilkanaście tysięcy kilometrów rowów melioracyjnych, które można by zasypać. Bednarek dodał, że Nadleśnictwo Józefów deklaratywnie było zainteresowane zasypywaniem rowów w puszczy, ale od dwóch lat od rozpoczęcia rozmów w tej sprawie nic się nie wydarzyło, chociaż organizacja przygotowała mapę rowów melioracyjnych na terenie tego nadleśnictwa.
- W lasach z przesuszoną glebą, na torfowiskach pozbawionych wody łatwiej jest o pożar. Natomiast osuszone torfowisko jest bardzo łatwo nawodnić przez zasypanie kawałka rowu - dodał. Bednarek zaznaczył, że przyrodnicy, nie mogąc wymusić na instytucjach działań, biorą sprawy w swoje ręce i „partyzancko” zasypują rowy lub stawiają zastawki.
Także według Wiśniewskiej mimo tego, że zasypywanie rowów lub stawianie w nich zastawek jest skuteczne i jednocześnie proste i mało kosztowne, to takie działania są podejmowane sporadycznie i na zbyt małą skalę. - Potrzebujemy ich masowo - dodała.
W marcu w stawianie zastawek w rowach melioracyjnych na terenie rezerwatu w Puszczy Białowieskiej zaangażowała się 1. Podlaska Brygada Obrony Terytorialnej i pracownicy Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska. Chodziło o zatrzymanie odpływu wody w puszczy, dla której spadek poziomu wód gruntowych jest jednym z największych zagrożeń.
- Musimy też zaprzestać zwalczania bobrów. Są naszym sprzymierzeńcem w ograniczaniu dotkliwości suszy - powiedziała Wiśniewska.
Sytuacja w Puszczy Solskiej
Nadleśnictwo Józefów nadzorujące część obszaru Puszczy Solskiej w lutym złożyło do Regionalnej Dyrekcji Ochrony Środowiska wniosek na odstrzał 35 bobrów i rozbiórkę siedmiu tam bobrowych w leśnictwach Dębowce i Kalina. Ostatecznie nadleśnictwo wniosek wycofało po społecznej interwencji m.in. Stowarzyszenia Nasz Bóbr.
PAP zapytała Nadleśnictwo Józefów o formułowane zastrzeżenia do działań nadleśnictwa w Puszczy Solskiej.
Specjalista Służby Leśnej Julita Zając poinformowała w czwartek PAP, że w związku z rozległym pożarem lasu pracownicy nadleśnictwa zaangażowani są obecnie w działania związane z akcją gaśniczą oraz zabezpieczeniem terenu i nie mają możliwości przygotowania pełnych danych i materiałów do udzielenia odpowiedzi na przesłane przez PAP pytania.
Szef MSWiA Marcin Kierwiński poinformował w czwartek, że cały obszar pożaru w Puszczy Solskiej na Lubelszczyźnie jest aktualnie pod kontrolą, choć wciąż są miejsca, które wymagają stałej interwencji strażaków.
Pożar wybuchł we wtorek po południu. Na obszarze Puszczy Solskiej są m.in. rezerwaty przyrody, parki krajobrazowe, obszary sieci Natura 2000, pomniki przyrody oraz tereny ochrony gatunkowej roślin i zwierząt.
Polska przygotowuje Krajowy Plan Odbudowy Zasobów Przyrodniczych, który ma realizować unijne rozporządzenie tzw. Nature Restoration Law (NRL). Obowiązuje ono na terenie całej Unii Europejskiej i ma na celu odtworzenie oraz ochronę zniszczonych ekosystemów, m.in. torfowisk, rzek, lasów, łąk. (PAP)
kno/ bar/ ał/
