Misja IGNIS. 14 tysięcy parametrów zdrowia Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego pod lupą AI
Po misji IGNIS u badanych astronautów m.in. zmieniły się istotnie poziom witaminy D i stabilność ich ruchu – sugerują wstępne wyniki eksperymentu Astro Performance. W ramach badań zebrano ponad 14 tys. parametrów zdrowotnych, które teraz pomaga przetwarzać sztuczna inteligencja.
Sześć miesięcy przed misją kosmiczną IGNIS i miesiąc po jej zakończeniu, badacze z eksperymentu Astro Performance (początkowo: Mollis Textus) zebrali obszerny zbiór danych o stanie zdrowia i kondycji dwóch astronautów.
Badany był dr Sławosz Uznański-Wiśniewski oraz drugi członek załogi, którego tożsamości nie ujawniono. Każdy z nich dwukrotnie przechodził wielogodzinne badania, obejmujące szeroki panel metaboliczny krwi, analizę składu ciała, rezonans magnetyczny, próby wysiłkowe oraz testy sprawnościowe. Łącznie zgromadzono ponad 14 tys. parametrów.
Za grupę porównawczą posłużyło 10 osób na Ziemi, które w tym samym czasie realizowały podobny protokół medyczny i przestrzegały konkretnych zaleceń zdrowotnych.
- Dzięki temu chcemy wyodrębnić te zmiany, które zachodzą bezpośrednio pod wpływem mikrograwitacji, od tych będących efektem intensywnych przygotowań, stresu czy zmian stref czasowych – wyjaśnił w rozmowie z PAP dr Norbert Kapiński z firmy Smarter Diagnostics, spin-offu z Uniwersytetu Warszawskiego odpowiedzialnego za eksperyment Astro Performance.
Badacze zidentyfikowali na razie istotne odchylenia: 15 w panelu metabolicznym, 19 w analizie ruchu i 11 w strukturze ciała.
Pewne różnice przed i po misji były uderzające. Zauważyliśmy na przykład pogorszenie niektórych parametrów testów stabilograficznych, odpowiadających za koordynację ruchową
Przykładem jest tutaj większa trudność z utrzymaniem równowagi, podczas stania na jednej nodze z zamkniętymi oczami. Odnotowano również istotne zmiany siły mięśniowej w stawach kończyn dolnych oraz znaczące różnice w gęstości kości biodrowej.
- W mikrograwitacji kości i mięśnie słabną bardzo szybko, a astronauci podczas tej misji mieli dość ograniczony program ćwiczeń fizycznych – wskazał koordynator projektu. Kolejnym odkryciem był skok poziomu insuliny. A także zmiany poziomu witaminy D, które zdaniem eksperta, są wyraźnym sygnałem, że strategia suplementacji oraz żywienia podczas przygotowań do misji, pobytu w kosmosie i po powrocie wymaga pogłębionego rozpatrzenia.
Analiza stanu zdrowia załogi IGNIS to część prac nad autorską platformą do automatycznej diagnostyki. Algorytmy, przeszkolone wcześniej na danych od 3 tys. sportowców, tym razem wspierały medycynę kosmiczną.
Nasza technologia opiera się na wyspecjalizowanych agentach AI. Jedne analizują rezonans, inne skład ciała czy wyniki krwi. Chcemy, aby specjalista nie musiał analizować tysięcy tabel, zdjęć czy opisów, lecz otrzymał od systemu gotowe zestawienie istotnych anomalii
Według autorów projektu, te same narzędzia mogą w przyszłości wspierać wojsko i służby mundurowe. Badacze przygotowują obecnie „proof of concept” platformy, którą zamierzają zaprezentować na międzynarodowych kongresach astronautycznych.
- Liczba misji będzie rosła wykładniczo, m.in. dzięki programowi Artemis i turystyce kosmicznej. Żaden lekarz nie zdoła samodzielnie przeanalizować tak ogromnego napływu danych w krótkim czasie. Jeśli dobrze wykorzystamy obecne doświadczenia, Polska ma szansę stać się istotnym ośrodkiem medycyny kosmicznej – ocenił dr Kapiński.
Autorka: Ludwika Tomala (PAP)
lt/ agt/ kgr/
