MŚ 2026 - „to nie jest koszulka”, czyli kolorowy zawrót głowy ze strojami uczestników
„To nie jest koszulka” - głosi napis na kołnierzyku wielokolorowego stroju, z przewagą niebieskiego i różu, piłkarzy Belgii zaprojektowanego na mistrzostwa świata. To hołd dla belgijskiego malarza nurtu surrealizmu Rene Magritte'a, który swoimi dziełami nadawał nowe znaczenie przedmiotom.
Jedynym akcentem na koszulce nawiązującym do czarno-żółto-czerwonych barw Belgii są czarne detale inspirowane piłką nożną, m.in. liniami boiska.
Magritte, zmarły w 1967 roku, kwestionował związki semantyczne - rzeczywistość dostrzeganą okiem i określoną słowami. Słynny obraz „Zdradliwość obrazów” z 1929 roku, który przedstawiał fajkę, został opatrzony podpisem: „To nie jest fajka”.
- Zgodnie z duchem surrealizmu taki trykot pobudza wyobraźnię i zachęca do rozmowy – stwierdzono w oświadczeniu Belgijskiej Federacji Piłki Nożnej.
Do historii i kultury kraju nawiązuje także design strojów Argentyny. W pasiastej koszulce niebiesko-biało-granatowej, stanowiącej hołd wobec poprzedników, którzy zdobyli mistrzostwo globu w latach 1978, 1986 i 2022, charyzmatyczny lider reprezentacji Lionel Messi strzelił trzy gole w meczu z Algierią (3:0). Piłkarz, który 24 czerwca skończy 39 lat, w swoim 200. występie w drużynie narodowej trafił do siatki w 17., 60. i 76. minucie.
Ciemnoniebieskie „wyjazdowe” stroje są inspirowane tradycyjnym stylem dekoracyjnym wykształconym w Buenos Aires pod koniec XIX wieku – filete porteno. Jaskrawe, wirujące kolory, kwiaty, symetria, stylizowane linie i krój liter - to jego najważniejsze cechy. Dawniej w ten sposób ozdabiano... wozy konne, autobusy i fasady domów. Dziś jest elementem dziedzictwa narodowego Argentyny, wpisanym na listę światowego dziedzictwa UNESCO.
Stroje piłkarzy Republiki Zielonego Przylądka - drużyny, która debiutuje w MŚ - są za to bardzo realistyczne. Graficzne trójkąty na białych i granatowych koszulkach symbolizują sieć połączeń lotniczych nad wyspiarskim krajem, położonym u wybrzeży Afryki, w skład którego wchodzi 10 głównych wysp i 16 mniejszych.
Grafika strojów piłkarzy Iranu przypomina o innym dziedzictwie globu, które powinno być chronione - naturze. Na koszulkach widnieje bowiem podobizna geparda azjatyckiego, a na rękawach plamki przypominające cętki tego zagrożonego wyginięciem gatunku. W latach 90. XX wieku w Iranie populacja geparda azjatyckiego wynosiła 400 osobników, a obecnie szacuje się, że pozostało mniej niż 70 zwierząt.
Krój pisma nazwisk i numerów Norwegów nawiązuje natomiast do pisma runicznego, używanego w północnej Europie do momentu przyjęcia alfabetu łacińskiego. Ostre, geometryczne litery wydają się idealnym nawiązaniem do marzeń potomków Wikingów, którzy na mundialu grają po 28 latach przerwy i chcą dotrzeć jak najdalej mając lidera w niesamowitym Erlingu Haalandzie, który w spotkaniu z Irakiem (4:1) strzelił dwa gole.
Na strojach widnieje także motyw nawiązujący do średniowiecznego dziedzictwa kraju - kościoła klepkowego z Urnes, który powstał w pierwszej połowie XII stulecia i jest jednym z najstarszych tego typu obiektów w Norwegii.
Koszulki piłkarzy Meksyku czerpią inspiracje wzorów geometrycznych ze słynnego azteckiego kamiennego dysku „Piedra de Sol”, czyli Kamienia Słońca lub Pięciu Er, zwanego kalendarzem Azteków. Podczas przygotowań do mundialu reprezentacja jednego ze współgospodarzy odwiedziła Narodowe Muzeum Antropologii w stolicy kraju, gdzie znajduje się dysk mający 358 cm średnicy i ważący 24 tony.
Koszulki Egiptu i Haiti nawiązywały do historii obydwu krajów, ale zostały zakwestionowane przez FIFA. W pierwszym przypadku z powodu siedmiu gwiazdek, symbolizujących liczbę triumfów w Pucharze Narodów Afryki oraz koloru złota na czerwieni, co miało być zbyt słabo widoczne (zmieniono ostatecznie czerwień na biel). W drugim przypadku przyczyną kontrowersji było umieszczenie sceny przedstawiającej ostatnią bitwę z wojny o niepodległość kraju z 1803 roku, co FIFA uznała za naruszenie przepisu o zakazie propagowania treści religijnych i politycznych na stadionach. (PAP)
olga/ sab/ pp/ ep/