Pistolet mjr. Sucharskiego trafił do Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku [WIDEO]
Pistolet należący do mjr. Henryka Sucharskiego, dowódcy Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte, trafił do zbiorów Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku. Będzie eksponowany w ramach projektu „Wejście w historię”.
Cenny dar dla muzeum
– W życiu muzealników zdarzają się cuda. Przekazanie do naszych zbiorów, 80 lat po śmierci mjr. Sucharskiego, jego pistoletu jeszcze niedawno było trudne do wyobrażenia – powiedział dyrektor muzeum prof. Rafał Wnuk.
Zaznaczył, że radość muzealników jest tym większa, iż Gdańsk staje się miejscem, w którym konsekwentnie gromadzone są pamiątki po dowódcy obrony półwyspu.
– Przypomnę, że część z nich znajduje się w zbiorach Muzeum Gdańska. Bez tych eksponatów zbudowanie ciekawej, przekonującej muzealnej opowieści o Westerplatte – jednym z najważniejszych polskich miejsc pamięci – byłoby niezwykle trudne – podkreślił dyrektor.
Eksponat podarował gdańskiej instytucji gen. Henryk Dziewiątka. Jest to pistolet FN 1910 kalibru 7,65 mm, produkcji belgijskiej.
Prezentacja dla zwiedzających
Od 28 stycznia do końca marca br. pistolet będzie prezentowany w budynku Muzeum II Wojny Światowej, w gablocie na poziomie minus 3. W przyszłości stanie się częścią wystawy stałej w powstającej siedzibie Muzeum Westerplatte – oddziale Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.
Mjr Henryk Sucharski (1898–1946) był dowódcą Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte i dowodził jej obroną w pierwszych dniach II wojny światowej.
Jak podało muzeum, po wyzwoleniu z niemieckiej niewoli od 25 stycznia 1946 r. służył w 2. Korpusie Polskim we Włoszech. Ze względu na zły stan zdrowia od 19 sierpnia 1946 r. przebywał w wojskowym szpitalu nr 92 w Neapolu.
Pod koniec sierpnia 1946 r. spotkał się z kapelanem wojskowym ks. Janem Mertą (1912–2022), który udzielił mu sakramentu spowiedzi. Podczas pożegnania Sucharski podarował duchownemu pistolet używany przez siebie w latach 1945–1946. Major, przewidując swoją śmierć, chciał, aby jego prywatna broń powróciła do Polski.
Śmierć i pochówek we Włoszech
30 sierpnia 1946 r. mjr Sucharski zmarł. Został pochowany na Polskim Cmentarzu Wojskowym w Casamassima. Ceremonię pogrzebową odprawił ks. Merta, który opiekował się nekropolią do 1968 r.
Po powrocie do kraju duchowny stał się jednym z inicjatorów ekshumacji oraz przeniesienia do Polski prochów Henryka Sucharskiego, co było ostatnią wolą zmarłego.
W kolejnych latach ks. Merta mieszkał i posługiwał w Przemyślu. Pistolet otrzymany od majora uznawał za najcenniejszą pamiątkę. W 1998 r., podczas mszy z okazji 55-lecia swoich święceń kapłańskich, przekazał go płk. Henrykowi Dziewiątce, ówczesnemu dowódcy 14. Brygady Pancernej Ziemi Przemyskiej.
We wrześniu 2025 r. gen. Henryk Dziewiątka przekazał pistolet w darze Muzeum II Wojny Światowej w Gdańsku.
Cykl „Wejście w historię” to inicjatywa M2WŚ, w ramach której prezentowane są wybrane, dotychczas nieeksponowane przedmioty z kolekcji muzeum. Każda odsłona cyklu poświęcona jest konkretnemu wydarzeniu, rocznicy lub zagadnieniu z okresu wojny i okupacji — a jej celem jest przybliżenie zwiedzającym historii poprzez osobiste świadectwa i rzadziej pokazywane artefakty.(PAP)
pm/ lm/ ep/