Prezydent Kosowa rozwiązała parlament. Będą trzecie wybory w ciągu nieco ponad roku
Prezydentka Kosowa Vjosa Osmani w piątek rozwiązała parlament i ogłosiła przedterminowe wybory, trzecie w ciągu nieco ponad roku. Dzień wcześniej parlamentarzyści nie zdołali wybrać nowej głowy państwa w terminie przewidzianym w konstytucji.
Na wybór prezydenta 120-osobowy parlament miał czas do północy z czwartku na piątek. Rządząca partia Samostanowienie (Vetevendosje) premiera Albina Kurtiego nie zdołała zapewnić kworum ani zmobilizować opozycyjnych deputowanych do poparcia swojego kandydata, ministra spraw zagranicznych Glauka Konjufcy.
Tej sytuacji można było uniknąć. To wielkie nieszczęście, że deputowani nie wybrali interesu narodu. Nikt nie powinien chcieć kolejnego cyklu politycznego, zwłaszcza teraz, gdy kraj potrzebuje stabilności. Ale to nieodpowiedzialni ludzie o niebezpiecznych zamiarach doprowadzili kraj do takiego stanu
Przypomniała, że artykuł 86 konstytucji stanowi, iż prezydent musi zostać wybrany nie później niż 30 dni przed wygaśnięciem mandatu obecnego szefa państwa, a jej mandat wygasa 4 kwietnia.
Jak wynika z wpisu Osmani na Facebooku, w czwartek przesłała ona do parlamentu projekt poprawek do konstytucji, w myśl których prezydent byłby wybierany bezpośrednio w głosowaniu powszechnym.
Partie opozycyjne domagały się konsensusu w sprawie kandydata na prezydenta, jednak Kurti nominował swojego ministra spraw zagranicznych. Po niepowodzeniu głosowania przewodnicząca parlamentu Albulena Haxhiu ogłosiła, że zwróciła się do Trybunału Konstytucyjnego o tymczasowe zawieszenie terminów związanych z wyborem nowego prezydenta Kosowa.
Kandydat na prezydenta Kosowa musi uzyskać w głosowaniu poparcie dwóch trzecich - czyli co najmniej 80 - deputowanych. Jeśli w pierwszych dwóch turach głosowania żaden kandydat nie uzyska wymaganej liczby głosów, w trzeciej turze wystarcza zwykła większość, czyli co najmniej 61 głosów przy wymaganym kworum 80 deputowanych.
W przypadku niepowodzenia trzech tur konstytucja stanowi, że przedterminowe wybory parlamentarne muszą się odbyć w ciągu 45 dni.
28 grudnia w Kosowie odbyły się już przedterminowe wybory, gdy nie udało się utworzyć rządu po wyborach w lutym 2025 roku. Deputowani zatwierdzili 11 lutego 2026 roku, po rocznym impasie, nowy gabinet Kurtiego. Poprzednie wybory odbyły się 9 lutego 2025 roku.
Jakub Bawołek (PAP)
jbw/ akl/ sma/