Badanie: 84 proc. Polaków pije alkohol, 28 proc. robi to minimum raz w tygodniu
84 proc. Polaków pije alkohol, 28 proc. robi to minimum raz w tygodniu. Pijący alkohol najczęściej sięgają po piwo. 54 proc. uważa, że reklamy pomijają negatywne skutki picia - wynika z badania agencji Brainlab. Akcja Uczniowska, która przedstawiła wyniki badania, chce m.in. zakazu reklamy alkoholu.
Wyniki ogólnopolskiego badania postaw i opinii w zakresie wybranych zagadnień związanych z alkoholem członkowie Inicjatywy Uczniowskiej przedstawili w czwartek na konferencji w Sejmie.
Skala spożycia alkoholu w Polsce
Z badania wynika, że 84 proc. dorosłych Polaków pije alkohol, w tym 28 proc. robi to minimum raz na tydzień, 30 proc. kilka razy w tygodniu, a 18 proc. kilka razy w roku.
56 proc. badanych podało, że pije piwo, 37 proc. - wino, 34 proc. - wódkę, 28 proc. - piwo bezalkoholowe.
34 proc. pijących alkohol najczęściej sięga po piwo, 14 proc. - po wino, 11 proc. - po piwo bezalkoholowe, a 7 proc. - po wódkę.
51 proc. uczestników badania uważa, że w telewizji jest za dużo reklam piwa, w tym 24 proc. wskazuje, że zdecydowanie za dużo, a 27 proc, że raczej za dużo. Odmiennego zdania jest 24 proc., w tym 20 proc. uważa, że raczej nie jest za dużo reklam, a 4 proc., że zdecydowanie nie jest za dużo. Zdania nie ma na ten temat 25 proc. ankietowanych.
Reklamy a zniekształcanie rzeczywistości
54 proc. badanych uważa, że reklamy piwa zniekształcają rzeczywistość pomijając negatywne skutki nadmiernego picia, w tym 27 proc. uważa, że zdecydowanie zniekształcają, a 27 proc, że raczej zniekształcają. Zniekształcenia rzeczywistości nie dostrzega 20 proc. badanych, w tym 16 proc. raczej nie widzi, a 4 proc. zdecydowanie nie widzi. 26 proc. nie ma zdania na ten temat.
60 proc. deklaruje, że odróżnia reklamę piwa bezalkoholowego od reklamy piwa alkoholowego, w tym 24 proc. zdecydowanie tak, 36 proc. raczej tak. 18 proc. nie widzi różnicy, w tym 13 proc. raczej nie, a 5 proc. zdecydowanie nie. 22 proc. badanych wybrało odpowiedź: „trudno powiedzieć”.
Na pytanie: „Czy reklamy piwa zero (0 proc.) pokazują świat bez alkoholu?”, 54 proc. badanych odpowiedziało, że nie, bo to zwykłe reklamy piwa. Odmiennego zdania było 23 proc. Tyle samo nie potrafiło udzielić odpowiedzi.
54 proc. badanych uważa, że reklama piwa bezalkoholowego to pośrednia - ukryta, sprytna reklama piwa alkoholowego (20 proc. - zdecydowanie tak, 34 proc. - raczej tak). 20 proc. odrzuca tę tezę (15 proc. wskazało odpowiedź raczej nie, 5 proc. - zdecydowanie nie). Zdania nie ma 26 proc.
Wpływ reklam na wybory konsumentów
45 proc. badanych uważa, że reklamy piwa bezalkoholowego zachęcają do zakupu piwa alkoholowego tej samej marki (14 proc. uważa, że zdecydowanie tak, 31 proc. - raczej tak). Odpowiedź negatywną wybrało 20 proc. (raczej nie - 14 proc., zdecydowanie nie - 6 proc.). 35 proc. wybrało odpowiedź „trudno powiedzieć”.
33 proc. uczestników badania jest za całkowitym zakazem reklamy piwa, zarówno alkoholowego jak i bezalkoholowego. 16 proc. jest za zakazem reklam piwa alkoholowego, lecz nie bezalkoholowego. 32 proc. jest przeciwne wszelkiemu zakazowi. 18 proc. nie ma zdania.
Podczas konferencji Paweł Mrozek z Akcji Uczniowskiej ocenił, że Polska tonie w kryzysie alkoholowym.
- Jako młodzi ludzie oczekujemy pełnego zakazu reklamy alkoholu oraz zakazu reklamy piwa „wersji zero” tej samej marki. Oczekujemy zakazu promocji takich form sprzedaży jak np. multipak. Chcemy zrównania, podniesienia akcyzy na piwo, tak jak w przypadku innych alkoholi. Chcemy wprowadzenia nocnej prohibicji na terenie całego kraju oraz wprowadzenia stref bez alkoholu. Teraz w miejscach publicznych, choć jest to zakazane, możemy spotykać osoby, które nagminnie piją - powiedział.
- Jako przedstawiciele młodego pokolenia chcemy też edukacji, edukacji na dobrym poziomie. Chcemy by od 1 września 2026 r. edukacja zdrowotna została wprowadzona jako przedmiot obowiązkowy do polskich szkół - dodał.
Opowiedział się też za bezwzględnym egzekwowaniem zakazu sprzedaży alkoholu osobom nieletnim. Jak mówił, z przeprowadzonego eksperymentu wynika, że w „większości sklepów na terenie Warszawy, ale nie tylko w Warszawie” osobom nieletnim sprzedano alkohol bez sprawdzenia dowodu osobistego.
Odniósł się też bezpośrednio do wyników badania. - Szczególnie istotne były dla nas dane dotyczące najmłodszych dorosłych. Osoby w wieku 18-24 lata częściej niż inne deklarowały abstynencję lub bardzo niską częstotliwość picia, ale kiedy zaczynały sięgać po alkohol, to najczęstszym wyborem było piwo. To ono tworzyło „bramkę wejścia” do świata alkoholu, tę łatwą, tanią i silnie promowaną - wskazał. Według niego, mechanizm ten jest wzmacniany przez niską akcyzę na piwo, promocje cenowe.
Apel do posłów i prace legislacyjne
Zaapelował do posłów o przyjęcie ponad podziałami ustawy antyalkoholowej.
Na najbliższym posiedzeniu Sejmu rozpatrywane będą dwa poselskie projekty nowelizacji ustawy o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi.
Projekt posłów Lewicy dotyczy m.in. wprowadzenia całkowitego zakazu reklamy i promocji wszystkich napojów alkoholowych (w tym piwa), zakazu sprzedaży alkoholu na stacjach paliw, w zakładach leczniczych oraz w godzinach nocnych na terenie całego kraju (w godzinach 22.00-6.00), wprowadzenia obowiązku weryfikacji wieku przy zakupie.
Projekt posłów Polski 2050 dotyczy m.in. wprowadzenia bezwzględnego zakazu reklamy alkoholu, rozszerzenia uprawnień dla gmin do wprowadzania godzinowego zakazu sprzedaży alkoholu, podniesienia opłat za uzyskanie zezwolenia na sprzedaż napojów alkoholowych w handlu detalicznym.
Badanie postaw i opinii w zakresie wybranych zagadnień związanych z alkoholem przeprowadzone zostało przez agencję badawczą Brainlab w dniach 12-18 grudnia 2025 r. metodą CAWI na 1203-osobowej ogólnopolskiej próbie losowo-kwotowej pełnoletnich mieszkańców Polski. (PAP)
dsr/ agz/ ep/
