Portugalskie media: Nawrocki bardziej ufa Trumpowi niż UE
W sprawach obronności polski prezydent Karol Nawrocki bardziej ufa prezydentowi USA Donaldowi Trumpowi niż władzom Unii Europejskiej - oceniają w piątek portugalskie media, komentując zapowiedź prezydenckiego weta wobec ustawy wdrażającej unijny program dozbrajania SAFE.
Radio Observador zauważa, że zapowiedź weta wpisuje się w ciąg nieporozumień między europejskimi państwami członkowskimi NATO a kluczowym uczestnikiem Sojuszu – Stanami Zjednoczonymi.
Lizbońska rozgłośnia zauważa, że Nawrocki już w kampanii przed wyborami prezydenckimi w 2025 r. jasno opowiadał się przeciwko procesowi ujednolicania unijnych decyzji w sprawie obronności oraz wskazywał Trumpa jako głównego gwaranta bezpieczeństwa Polski.
Radio Observador odnotowuje, że amerykański prezydent oficjalnie poparł kandydaturę Nawrockiego, który - jak zaznaczono - dystansuje się od UE w dziedzinie obronności, promując silniejsze relacje z USA.
„Nawrocki nadal prezentuje eurosceptyczną postawę i zachowuje bliższe relacje z administracją Trumpa” – napisał w piątek portugalski portal Sapo. Zauważył, że Nawrocki, kierujący się argumentami dotyczącymi suwerenności, zaproponował własny mechanizm wspierania zakupów uzbrojenia.
„Nawrocki (…) oraz PiS twierdzą, że (...) program zachęca do zakupów od producentów europejskich ze szkodą dla wytwórców amerykańskich” – twierdzi Sapo.
Portugalskie media odnotowują, że Polska po agresji na Ukrainę zwiększyła wydatki na obronę, które są już bliskie 5 proc. PKB.
Nawrocki poinformował w czwartek w orędziu, że postanowił zawetować ustawę wdrażającą SAFE. Rząd nie ma wystarczającej liczby głosów w parlamencie, aby odrzucić weto.
Ustawa zakłada stworzenie zarządzanego przez Bank Gospodarstwa Krajowego Finansowego Instrumentu Zwiększenia Bezpieczeństwa, za pośrednictwem którego rząd mógłby korzystać z pieniędzy z SAFE. Polski wniosek złożony do programu opiewał na 43,7 mld euro i uzyskał akceptację instytucji unijnych. Tym samym Polska została wskazana jako największy beneficjent programu. Według deklaracji rządu 89 proc. z tych środków miało trafić do polskich firm zbrojeniowych.
Premier Donald Tusk w piątek rano przed rozpoczęciem nadzwyczajnego posiedzenia powiedział, że rząd był przygotowany na ewentualność zawetowania przez prezydenta ustawy o programie SAFE. - Weto prezydenta pod ustawą wdrażającą program SAFE nas nie zatrzyma - oświadczył.
Rząd przyjął w piątek uchwałę w sprawie Programu Polska Zbrojna. Rada Ministrów upoważniła Ministra Obrony Narodowej oraz Ministra Finansów i Gospodarki do podpisania umowy. Ponadto rząd zadeklarował też kontynuację działań na rzecz pozyskania środków na wsparcie zadań: Policji, Straży Granicznej i Służby Ochrony Państwa oraz na rozwój infrastruktury drogowej i kolejowej służącej zwiększeniu bezpieczeństw państwa. Zgodnie z uchwałą, pożyczka z SAFE zostanie zaciągnięta przez Bank Gospodarstwa Krajowego na rzecz Funduszu Wsparcia Sił Zbrojnych.
W środę prezes NBP Adam Glapiński przedstawił informacje dotyczące finansowania zapowiedzianej wcześniej przez niego i Nawrockiego propozycji „polskiego SAFE 0 proc.” - wykorzystania na obronność zysków ze wzrostu wyceny złota. Według prezydenta jest to alternatywa dla SAFE. W Sejmie został złożony prezydencki projekt ustawy o Polskim Funduszu Inwestycji Obronnych, dotyczący „SAFE 0 proc.”.
Z Lizbony Marcin Zatyka (PAP)
zat/ akl/ ktl/ sma/
