Inflacja w marcu. GUS podał dane
Ceny towarów i usług konsumpcyjnych w marcu 2026 r. wzrosły rdr o 3,0 proc., a w porównaniu z ub. miesiącem wzrosły o 1,1 proc. - podał Główny Urząd Statystyczny. Wcześniej, w szybkim szacunku, GUS podawał, że wskaźnik CPI w marcu wyniósł 3,0 proc. rdr i 1,0 proc. mdm.
Bank ING prognozuje dalszy wzrost inflacji w najbliższych miesiącach
Ekonomiści Banku ING prognozują dalszy wzrost inflacji w najbliższych miesiącach, ale w umiarkowanej skali. W komentarzu do danych GUS ocenili, że do końca roku główna stopa NBP pozostanie na poziomie 3,75 proc.
Adam Antoniak z Banku ING zwrócił uwagę, że ceny paliw do środków transportu podrożały średnio w marcu o 15,4 proc. w stosunku do poprzedniego miesiąca. Stabilne były natomiast ceny żywności oraz nośników energii, które się nie zmieniły miesiąc do miesiąca.
„Brak wzrostu cen żywności zawdzięczamy m.in. spadkom cen nabiału i warzyw względem lutego. Z kolei w przypadku energii warto odnotować spadki cen gazu” - ocenił Antoniak. Zwrócił uwagę, że pierwsze tygodnie konfliktu na Bliskim Wschodzie nie przełożyły się na szerzej zakrojoną presję na wzrost cen, z wyjątkiem paliw i bezpośrednio powiązanymi usługami, jak. np. transport lotniczy.
Ocenił, że inflacja bazowa z wyłączeniem cen żywności i energii prawdopodobnie wzrosła z 2,5 proc. rok do roku w lutym do 2,6 proc.
W opinii ekonomisty marcowe dane przedstawiają obraz sytuacji inflacyjnej na początku szoku energetycznego, więc widać w zasadzie tylko pierwszą reakcję rynku paliw. „Nie obserwujemy natomiast większego wpływu droższych paliw na inne ceny towarów i usług. Czynnikiem redukującym presję inflacyjną są działania interwencyjne rządu w postaci obniżek podatków (VAT i akcyza) oraz ceny maksymalnej (w ramach programu Ceny Paliwa Niżej)” - poinformował Antoniak.
Dodał, że poza ropą naftową nie widać wysokiego wzrostu innych źródeł energii. Wzrost cen gazu ziemnego na rynkach jest umiarkowany, a ceny węgla są względnie stabilne, czemu sprzyja m.in. kończący się sezon grzewczy.
Ekonomista wskazał, że bazowy scenariusz banku zakłada dalszy wzrost inflacji w najbliższych miesiącach, jednak w umiarkowanej skali. „W drugiej połowie 2026 spodziewamy się stabilizacji w okolicach górnej granicy odchyleń od celu inflacyjnego Narodowego Banku Polskiego (2,5 proc. +/- 1/pkt. proc.). Materializacja takiego scenariusza wymaga jednak porozumienia na linii USA-Iran w najbliższych tygodniach i odblokowania Cieśniny Ormuz” - stwierdził Antoniak.
Zaznaczył, że w ocenie banku obecnie szok ma głównie charakter podażowy, a Rada Polityki Pieniężnej (RPP) nie musi podwyższać stóp procentowych. Zwrócił uwagę, że kluczowe dla przyszłych decyzji Rady będzie zachowanie inflacji bazowej oraz ewentualne rozlewanie się presji inflacyjnej na inne niż paliwa towary. „Spodziewamy się, że do końca roku główna stopa NBP pozostanie na poziomie 3,75 proc., a RPP wydaje się być bardziej skłonna do powrotu do obniżek stóp procentowych niż gotowa do ich podniesienia” - podał ekonomista.
Poniżej poszczególne składniki wskaźnika inflacji za marzec i luty 2026 r.:
PKO BP: w kwietniu inflacja CPI może być minimalnie niższa niż w marcu
Jak wynika z komentarza PKO BP, inflacja CPI w kwietniu może być minimalnie niższa niż w marcu, ale zależeć to będzie w dużej mierze od rozwoju sytuacji na rynku paliw. Zdaniem analityków w drugim kwartale br. inflacja CPI może przejściowo wzrosnąć do ok. 3,5 proc. rok do roku, po czym - w scenariuszu stopniowej normalizacji cen paliw - obniżyć się do końca roku do ok. 3 proc. rdr.
Zdaniem analityków inflacja bazowa w marcu przyspieszyła do 2,6-2,7 proc. rdr z 2,5 proc. rdr w lutym. Przyczynił się do tego wzrost inflacji usługowej – do 5 proc. rdr (z 4,9 proc. miesiąc wcześniej), a także wolniejszy spadek cen odzieży i obuwia (3,2 proc. rdr wobec 3,4 proc. rdr), który mógł wynikać z wejścia do sprzedaży nowych droższych kolekcji wiosennych. Eksperci zauważyli, że w marcu podrożały też ceny usług turystycznych za granicą (11,7 proc. rdr wobec 3,7 proc. rdr), w czym - ich zdaniem - można doszukiwać się wpływu szoku paliwowego.
„Zakładamy, że przy stopniowej deeskalacji konfliktu przełożenie wyższych cen paliw na kategorie bazowe będzie ograniczone ze względu na słabszą pozycję konkurencyjną firm, nadal ujemną lukę popytową, rynek pracy pozostający w stagnacji oraz na co najmniej neutralną politykę pieniężną” - podano w analizie.
Głównym czynnikiem odpowiadającym za wzrost inflacji w marcu - według nich - były ceny paliw, które podbiły wskaźnik o 0,8-0,9 pkt proc. rdr. Analitycy oszacowali, że inflacja bazowa w marcu wzrosła do ok. 2,6-2,7 proc. rdr z 2,5 proc. w lutym.
Jak zauważył bank, inflacja żywnościowa w marcu wyhamowała do 2,1 proc. rdr z 2,4 proc. rdr w lutym. W dużej mierze odpowiadały za to wolniej rosnące ceny cukru i słodyczy (6,9 proc. rdr wobec 9,5 proc. rdr w lutym) - zwłaszcza czekolady, kawy (10 proc. rdr vs 12,8 proc. rdr), warzyw (0,1 proc. rdr vs 0,9 proc. rdr). Do wyhamowania inflacji żywnościowej przyczyniło się też pogłębienie spadków cen olejów (-13,5 proc. rdr vs -12 proc. rdr) - podali. Wzrost cen paliw oraz nawozów może jednak przyczynić się do wyższych dynamik cen żywności, w szczególności w kolejnym sezonie - podkreślili analitycy.
Przypomnieli, że ceny paliw wzrosły w marcu o 15,4 proc. w ujęciu miesięcznym oraz o 8,6 proc. w ujęciu rocznym, co jest konsekwencją wojny na Bliskim Wschodzie. Silniej wzrosły ceny oleju napędowego (21,4 proc. mdm) niż benzyny (12,9 proc. mdm). Ekonomiści zwrócili uwagę, że mniejsza podwyżka cen paliw wynikała z uwzględnienia przez GUS skutków programu CPN, który od 31 marca obniżył ceny paliw. Przy braku wzrostów cen w dalszej części miesiąca program powinien umożliwić niewielki spadek cen paliw mdm w kwietniu - ocenili.
Jak podał GUS, ceny nośników energii pozostały w marcu bez zmian w stosunku do lutego. Zdaniem ekonomistów wynika to w głównej mierze z administrowanego charakteru cen. Istotnie wzrosły ceny służących do ogrzewania paliw płynnych (42,6 proc. mdm), ale mają one marginalny udział w koszyku, wynoszący 0,04 proc. - podkreślili. Ich zdaniem przy deeskalacji konfliktu nie będą konieczne podwyżki taryf gazowych przez URE.
Credit Agricole: inflacja w grudniu osiągnie lokalne maksimum na poziomie 4,1 proc.
Główny ekonomista banku Credit Agricole Jakub Borowski zwrócił uwagę, że do znaczącego wzrostu inflacji w marcu w największym stopniu przyczyniło się zwiększenie dynamiki cen paliw do 8,6 proc. rok do roku wobec spadku o 7,8 proc. w lutym. Jego zdaniem, czynnik ten podbił roczny wskaźnik inflacji o 0,9 pkt. proc. Jednocześnie - jak dodał - tak znaczący wzrost dynamiki cen paliw był związany głównie z silnym wzrostem cen ropy naftowej wywołanym przez wojnę w Iranie i napięcia na Bliskim Wschodzie.
Ocenił, że w kierunku zwiększenia inflacji ogółem oddziaływało również przyspieszenie wzrostu cen w kategorii „rekreacja, sport i kultura” (do 5,1 proc. w ujęciu rocznym z 2,4 proc.), do czego przyczyniło się wyraźne zwiększenie dynamiki cen turystyki zorganizowanej (do 8,6 proc. z 2,9 proc.). Ekonomista uważa, że było ono spowodowane głównie silnym zwiększeniem tempa wzrostu cen w kategorii „turystyka zorganizowana za granicą” (do 11,7 proc. z 3,7 proc.), wywołanym przez efekt niskiej ubiegłorocznej bazy.
„Oczekujemy, że wybuch konfliktu na Bliskim Wschodzie i związane z nim zwiększenie kosztów transportu, wzmacniane przez osłabienie kursu złotego, będą oddziaływać w kierunku wzrostu dynamiki cen w tej kategorii w najbliższych miesiącach” - poinformowali ekonomiści banku.
Podtrzymali jednocześnie swój scenariusz, zgodnie z którym w najbliższych miesiącach inflacja pozostanie w trendzie wzrostowym i osiągnie lokalne maksimum na poziomie 4,1 proc. w grudniu br. Ocenili, że czynnikami oddziałującymi w kierunku zwiększenia inflacji będą: wzrost dynamiki cen paliw wywołany przez konflikt na Bliskim Wschodzie oraz obserwowane z opóźnieniem wtórne efekty wzrostu cen surowców energetycznych, znajdujące odzwierciedlenie w zwiększeniu dynamiki cen żywności i inflacji bazowej.
Ich zdaniem, interwencja na rynku paliw (obniżona akcyza, niższy VAT i cena maksymalna) „wypłaszczy” inflację do końca 2027 r., co będzie oznaczać utrzymywanie się inflacji powyżej górnej granicy odchyleń od celu inflacyjnego NBP - wynoszącej 2,5 proc. +/- 1 pkt proc. - od IV kwartału br. do IV kwartału 2027 r. „Oczekiwany przez nas poziom inflacji w latach 2026-2027 jest spójny z naszą prognozą stabilizacji stóp procentowych NBP do końca 2027 r.” - dodali ekonomiści.
Ocenili też, że dane o marcowej inflacji są neutralne dla kursu złotego i rentowności polskich obligacji.
Zwrócili uwagę, że roczna dynamika cen w kategorii „żywność i napoje bezalkoholowe” obniżyła się w marcu do 2,1 proc. rok do roku wobec 2,4 proc. w lutym. W kierunku jej zmniejszenia oddziaływały niższe dynamiki cen w kategoriach: „cukier, wyroby cukiernicze i desery” (przede wszystkim ze względu na niższe tempo wzrostu cen czekolady), „warzywa” (w dużym stopniu efekt spadku ceny ogórków), „oleje i tłuszcze” (z uwagi na spadek cen olejów roślinnych) oraz „napoje bezalkoholowe” (efekt spadku cen kawy) - wyliczyli.
Według ich szacunków, inflacja bazowa po wyłączeniu cen żywności i nośników energii wyniosła ok. 2,7 proc. rok do roku w marcu, kształtując się na poziomie zbliżonym do celu Rady Polityki Pieniężnej (2,5 proc.) i powyżej poziomu odnotowanego w lutym (2,5 proc.). Przekazali też, że dane o inflacji bazowej wskazują na utrzymywanie się umiarkowanej presji inflacyjnej, która ulegnie zwiększeniu w najbliższych miesiącach w związku z nasilającym się wpływem wzrostu cen nośników energii na towary i usługi bazowe. (PAP Biznes, PAP)
mbl/ pad/ mmr/ mmu/ tus/ gor/ know/
